غیر ممکنی برای انسان وجود ندارد
کد مطلب : 11066

غیر ممکنی برای انسان وجود ندارد

تاریخ انتشار: چهارشنبه ۱۵ دی ۱۳۹۵ ساعت ۱۲:۵۵
سحر مصیبی گفت: مهمترین پیام فیلم « صفر تا سکو » این است که برای انسان غیر ممکن وجود ندارد.
Share/Save/Bookmark
سحر مصیبی، تحصیلات خود را در مقطع کارشناسی تئاتر به اتمام رسانده است. مستند «صفر تا سکو» اولین فیلم مستند بلند سحر مصیبی است که به‌عنوان منشی صحنه و دستیارکارگردان و برنامه‌ریز، با کارگردان‎هایی نظیر احمدرضا معتمدی، مانی حقیقی، بهروز شعیبی، نگار آذربایجانی، سیاوش اسعدی، مونا زندی، مازیار میری، سامان مقدم، کیومرث پوراحمد و فریدون جیرانی و... همکاری داشته و دو فیلم کوتاه «تفنگم خالی نیست» و «ایستگاه متروک» را نیز در کارنامه فیلمسازی خود به ثبت رسانده است. این مستند زندگی سه خواهر ورزشکار(شهربانو، سهیلا و الهه منصوریان) را روایت می‌کند که در رشته رزمی ووشو قهرمان آسیا و جهان شده‌اند. شهربانو منصوریان قهرمان پنج دوره مسابقات جهانی، الهه منصوریان فاتح سه دوره رقابت‌های جهانی و سهیلا منصوریان هم دارای مدال طلای بازی‌های آسیایی است. در کنار نام طهورا ابوالقاسمی نام مهتاب کرامتی از بازیگران سینمای ایران به‌عنوان دیگر تهیه‌کننده این فیلم به چشم می‌خورد. مستند «صفر تا سکو» موفق به کسب عنوان نشان فیروزه دهمین جشنواره بین‌المللی سینماحقیقت نیز شده است.

اهمیت ساخت فیلم‌های مستند و نمایش آن برای مخاطبان این گونه سینمایی را در چه می‌دانید؟
مستند، بازتاب حقیقت بخشی از جامعه است که شاید خیلی از افراد جامعه از آن بی‌خبر یا کم‌خبر باشند و اهمیت ساخت فیلم‌های مستند و نمایش آن‌ها در جشنواره‌ها نشان‌دهنده این حقایق ناگفته است که با هنر فیلمساز به تصویرکشیده می‌شود. عموم مردم چه افراد اهل فن و چه مردم عادی با موضوع درگیر می‌شوند و در این مجال است آن‌ها با مسائل جامعه خود یا جوامع دیگر آشنا شده و نسبت به آن دید دیگری پیدا می‌کنند. به‌طور حتم دیدگاه‌ و نظرات متفاوتی از یک موضوع پیش خواهد آمدکه این تفاوت‌ها می‌تواند ‌سازنده و کارساز باشد.

اهمیت به امر حقیقی و واقعیت تا چه اندازه می‌تواند برای مخاطبان این‌گونه سینمایی قابل توجه باشد؟
اهمیت این موضوع در کسب آگاهی است که مخاطب در کنار هنر سینما با آن مواجه می‌شود. در واقع این خود نوعی اطلاع‌رسانی به جامعه تعریف می‌شود که مخاطب با موضوعی درگیر شده و در مورد آن فکر و واکنش نشان می‌دهد و نسبت به موضوع آگاه شده یا از آن درس می‌گیرد یا حتی سعی درحل مشکل می‌کند. البته شاید این امر تاثیر یکسانی به‌همراه نداشته باشد اما حتی اگر تعداد اندکی از افراد یک جامعه را هم درگیر کند باز قابل توجه و مهم است. در این‌جاست که فیلمساز متوجه خواهد شد کارش را به‌درستی انجام داده است. در واقع یک فیلم مستند با موضوعش به مخاطب تلنگر می‌زند؛ من را ببین! در موردم فکر کن! در نهایت این‌که این هنر فیلمساز است می‌تواند آگاه شود که تا چه اندازه توانسته این تلنگر را به مخاطب اثرش بزند. بنابراین تاثیر این اتفاق می‌تواند مدت‌ها روی مخاطب باقی بماند یا این‌که بعد از اتمام فیلم آن را فراموش کند؟!

به‌نظرتان یک جشنواره بین‌المللی در گفتمان خود باید چه شیوه‌ای را دنبال کند و از چه خصوصیاتی پیروی‌کند؟
اول از همه باید بدانیم که هنر زبان مشخصی ندارد. پس می‌توان گفت واژه بین‌الملل همان وحدت چند ملیت است که با زبان مشترک با هم گفتمان می‌کنند. بنابراین این گفتمان باید به بهترین شیوه به‌دور از سلیقه‌های شخصی و دیدگاه‌های سیاسی و فقط هنر به معنای واقعی هنر بازگو شود.

فیلمسازان سینمای مستند در فضای سینمایی کشور حمایت چندانی نمی‌شوند و این وظیفه را جشنواره بین‌المللی سینماحقیقت بر عهده دارد. دلیل این توجه را در چه می‌دانید ؟
ذات جشنواره سینما حقیقت، فیلم مستند و حمایت از فیلمساز مستند است. فکر می‌کنم قبل از شکل‌گیری چنین جشنواره‌ای، سینمای مستند مهجور مانده بود و مورد کم‌لطفی قرار داشت. آن هم در کشوری که صنعت سینمایی‌اش جزو سینماهای مهم دنیا به‌شمار می‌آید که نتیجه‌اش تولید آثاری فاخر، بزرگ و فراموش‌نشدنی در بخش سینمای مستند است. در حقیقت برپایی جشنواره‌ای تخصصی، انگیزه‌ای خوب برای مستندسازان کشور است. ناگفته نماندکه من به‌تازگی وارد این بخش از سینما شده‌ام و سال‌ها در سینمای داستانی فعالیت داشتم اما در این دو سال که درگیر ساخت مستندم بودم با دوستان مستند‌سازی آشنا شدم که سرمایه‌های ارزشمندی هستند. در آن‌جا بود که فهمیدم چه استعدادهای بزرگی در این حوزه وجود دارد که باید به آن‌ها اهمیت داده شود و البته از آن‌ها حمایت شود. مستندسازان ما با کم‌ترین امکانات، به‌مخصوص امکانات مالی فیلم می‌سازند. آن‌ها برای حمایت مالی به‌هر دری می‌زنند تا فیلم‌هایشان ساخته شود و اکثر آن‌ها هم با کمبود امکانات مواجه می‌شوند و در آخر هم باید به‌هر طریق ممکن، فیلم را به پایان برسانند. حال با وجود این مشکلات، فیلم‌هایشان با فیلم‌های بزرگ دنیا رقابت می‌کنند. این اتفاق در حالتی دارد می‌افتد که هزینه ساخت یک فیلم مستند در ایران یک بیستم یک فیلم سینمایی هم نیست اما با حمایت بیشتر و آگاهی بخش خصوصی از اهمیت سینمای مستند به یقین شاهد اتفاقات بزرگ در این بخش خواهیم بود.

تصور می‌کنید حمایت مخاطبان در برخورد و همراهی با این‌گونه سینمایی و تعامل بین سینماگر و مخاطب چه تاثیری بر این سینما خواهد داشت؟
باید بدانیم که سینمای مستند مخاطب خاص خودش را دارد و برگزاری جشنواره‌های مربوط به این حوزه، کمک می‌کند تا مخاطب بیش از پیش با این بخش آشنا شود. بخشی از سینمای مستند که با سینمای داستانی تفاوت‌های بسیاری دارد و این شناخت به رونق این سینما کمک خواهد کرد. زمانی که سینمای مستند مخاطبان زیادی داشته باشد به‌طور حتم با اکران خوبی رو‌به‌رو خواهد شد. در نتیجه افراد بیشتری از جامعه این‌گونه فیلم‌ها را خواهند دید و همچنین برگشت مالی را برای تهیه‌کننده یا فیلمساز مستقل در بر خواهد داشت. البته ناگفته نماند از همه مهم‌تر، شناخت سینمای مستند در بین عموم مردم، جایی‌ محسوب می‌شود که موضوع مستند از آن شکل گرفته است.

یک فیلمساز در گونه مستند باید چه ضرورت‌هایی را برای ساخت فیلم در نظر بگیرد؟
در ساخت یک فیلم مستند موردی که از همه بخش‌ها اهمیت بیشتری دارد صداقت در بیان موضوع است. یک فیلمساز مستند باید به‌دور از هرگونه شعارزدگی یا تحریف در موضوع داستان، فیلمش را بسازد. نگاه و سلیقه فیلمساز در ساخت فیلم خیلی مهم است اما این نگاه نباید برای دیده‌شدن بیشتر به سمتی برود که از موضوع سوءاستفاده شده و بطن کار جدا شود.

در مستند «صفر تا سکو » قصه فیلم چه مقدار در روایت موثر بوده است؟
ویژگی سینمای مستند غیرقابل پیش‌بینی بودن آن است که در این مستند هم وجود داشت. زمانی که شروع به ساخت مستند «صفر تا سکو» کردم، قصه و خط داستانی داشتم و در حین کار اتفاقاتی افتاد که داستان فیلم را کامل‌تر کرد. این مستند روایت زندگی سه خواهر ووشوکار است که از صفر به قهرمانی می‌رسند. البته من زمانی که شروع به ساخت این مستند کردم آن‌ها قهرمان بودند، پس قصه زندگی گذشته و حال آن‌ها مشخص بود اما در مقابل، زمان آینده آن‌ها بود که به‌نوعی تکمیل‌کننده خط نهایی داستان فیلم من شد.

در ساخت یک مستند آیا داشتن یک فیلمنامه منسجم می‌تواند به فیلمساز کمک کند؟
داشتن فیلمنامه در سینمای مستند به‌معنای وجود یک فیلمنامه در سینمای داستانی نیست. در ساخت فیلم مستند نمی‌توان گفت فیلمنامه‌ای دقیق وجود دارد زیرا با تجربه‌ای که داشتم خیلی از مواقع مجبور بودم بر حسب اتفاق پیش آمده قصه را به سمت دیگری تغییر دهم اما در ساخت فیلم از اول باید تکلیفتان با داستانتان و چگونگی ساخت فیلم معلوم باشد که با چه دید و رویکردی به موضوع و اتفاق نگاه می‌کنید؟ در این فیلم از اول تکلیفم با موضوع فیلمم مشخص بود و شاید رخ‌دادن اتفاقاتی منجر به ایجاد تغییراتی در روایت فیلم شد ولی نگاهم را به موضوع تغییر نداد.

این مستند با چه رویکردی از نظر اجتماعی و فرهنگی نسبت به محتوا طراحی شده است؟
مستند «صفر تا سکو» بازگو‌کننده توانایی‌های شایسته تقدیر است. تلاش و کوششی که پایان و مرز ندارد و دوست دارم مخاطب با دیدن این فیلم به خودش بگوید؛ «من هم می‌توانم.» در واقع آرزوهای ما دور نیست تنها اراده می‌خواهد. باید بدانیم که نیازی نیست همه امکانات را داشته باشیم تا به هدفمان برسیم! در حقیقت باید امکانات را بسازیم و جلو برویم و در نهایت سختی‌ها، نباید مانع‌های ما باشند بلکه باید سکویی برای قهرمانی شوند.

«صفر تا سکو» چه پیامی را به مخاطب ارائه می‌کند؟
شاید مهم‌ترین پیامی که فیلم دارد این است که برای انسان غیرممکن وجود ندارد.